HPI Sorgusu Nedir? Üzerinde Kredi Borcu Olan Aracı Nasıl Anlarsınız
İngiltere'de araçların büyük bölümü kredi (HP — Hire Purchase, veya PCP) ile satın alınır. Borç ödenmeden araç satılırsa, borç aracın üzerinde kalır — sizi değil, satıcıyı sorumlu tutmaz. HPI sorgusu, tam da bunu ve başka birkaç kritik riski ortaya çıkaran, İngiltere'ye özgü bir geçmiş kontrolüdür.
1. HPI sorgusu tam olarak neyi kontrol eder?
HPI (Hire Purchase Investigation), aracın şasi/plaka numarasıyla birkaç resmî ve ticari veri tabanını tarayan bir geçmiş raporudur. Tek bir riski değil, dört ana riski aynı anda kontrol eder.
- Finans borcu: araç üzerinde ödenmemiş bir kredi/leasing sözleşmesi var mı
- Çalıntı kaydı: araç polise çalıntı olarak bildirilmiş mi
- Pert kaydı: Cat A/B/S/N kategorilerinden biriyle kayıtlı mı
- Kilometre tutarsızlığı: geçmiş kayıtlarla mevcut kilometre uyuşuyor mu
- Plaka değişikliği ve ithalat/ihracat geçmişi
2. Kredi borçlu araç alırsanız ne olur?
İngiliz hukukunda 'nemo dat quod non habet' ilkesi geçerlidir: kimse sahip olmadığı bir şeyi satamaz. Araç hâlâ bir finans şirketine (banka, leasing firması) aitse, satıcı onu size yasal olarak devredemez — siz farkında olmadan bile.
Sonuç: finans şirketi, borç kapanmadığı sürece aracı sizden geri alma hakkına sahiptir. Parayı satıcıya ödemiş olmanız bir şey değiştirmez; parayı satıcıdan geri almanız gerekir ki bu, özellikle satıcı İngiltere'deyse ve siz binlerce kilometre uzaktaysanız, pratikte çoğu zaman imkânsızdır.
3. 'Özel satıcı, borcu yok' demesi yeterli mi?
Hayır. Satıcılar borcu bilerek ya da bilmeyerek gizleyebilir — araç henüz onlar adına değilken (ör. bir bayiden yeni devraldıklarında) eski krediden haberleri olmayabilir, ya da bilerek sizi yanıltabilirler. Sözlü güvence hiçbir hukuki koruma sağlamaz; yazılı bir HPI raporu tek somut kanıttır.
Dikkat: bazı ücretsiz veya çok ucuz 'plaka sorgu' siteleri yalnızca temel bilgi (marka, model, MOT) verir, finans/çalıntı/pert kontrolü yapmaz. Gerçek bir HPI raporu resmi finans veri tabanlarına (Experian, Equifax ile bağlantılı) erişir ve genelde ücretlidir.
4. HPI temiz çıksa bile neden yerinde kontrol gerekir?
HPI sorgusu evrak/kayıt tabanlıdır — aracın fiziksel durumunu göstermez. Temiz bir HPI raporu, aracın mekanik olarak sağlam olduğu ya da km'sinin doğru olduğu anlamına gelmez; sadece bilinen bir finans borcu, çalıntı kaydı veya resmi pert kaydı olmadığını gösterir.
Bu yüzden HPI sorgusu tek başına yeterli değildir — yerinde mekanik/kaporta kontrolüyle birlikte anlamlıdır. İkisi farklı riskleri kapatır: biri evrak/hukuk tarafını, diğeri aracın gerçek fiziksel durumunu.
5. Biz bu süreci nasıl yönetiyoruz
Tüm paketlerimizde HPI sorgusu standarttır — finans, çalıntı ve pert kaydı kontrolü her raporda yer alır. Ayrıca Standart ve Kapsamlı paketlerde satıcı kimlik doğrulaması da vardır: satıcının V5C ruhsat kaydındaki kişiyle aynı olduğunu, banka hesabı adının satıcı adıyla eşleştiğini teyit ederiz.
HPI'de bir sorun çıkarsa (örneğin küçük bir bakiye borç), raporu aldığınız an haberdar olursunuz — parayı göndermeden önce vazgeçme ya da satıcıyla bu bilgiyle pazarlık etme şansınız olur.
HPI sorgusu her pakete dahil
Finans borcu, çalıntı kaydı, pert kaydı ve kilometre tutarlılığı — hepsini kontrol edip yerinde muayeneyle birleştiriyoruz. Tek bir rapor, net bir tavsiye.
Kontrol Talep Et